Kto mógł przypuszczać, że ten na pozór niewinny, trzymający się mamusinej spódnicy syn czeskich imigrantów, stanie się w przyszłości obiektem kultu i będzie niemalże czczony przez tamtejszych ludzi tamtejszego buntowniczego, kwiatowego świata głoszącego Miłość i Pokój.

      Dla wielu z nas Andy Warhol znany jest głównie z twórczości malarskiej. Puszki z zupą firmy Campbell, krzesła elektryczne czy portrety sławnych ludzi takich jak chociażby Marilyn Monroe czy John Lennon, są bez wątpienia znane na całym świecie. 

Andy Warhol interesował się także kinem i w swoim dorobku posiada kilka filmów tzw. undergroundowych, które stworzył z pomocą swoich znajomych. Niektóre z nich mogliśmy oglądać w sierpniu w Klubie pod Jaszczurami, co było nie lada gratką dla wielbicieli twórczości Warhola a także dla tych, którzy znali go jedynie z paru obrazów. Osoba Andy'go, jego sposób bycia, aura jaką tworzył wokół siebie, wzbudzała zarówno kontrowersje jak i podziw.

Uwielbiały go tłum(an)y ludzi,którzy pragnęli upodobnić się w najmniejszych szczegółach do swojego mistrza.

„Był zarówno uznanym artystą jak i ważną postacią społeczną. Zmienił sposób w jaki patrzymy na sztukę, sposób w jaki patrzymy na świat, być może również sposób w jaki patrzymy na siebie samych[...] Nie można było poznać Warhola słuchając go, bo rzadko mówił; ani czytając jego książki, bo ich nie pisał, ani oglądając jego filmy, bo rzadko robił je sam; ani obserwując go, bo to on obserwował swoich obserwatorów; ani dotykając go, bo nie znosił gdy go dotykano." - tak pisała o nim wieloletnia przyjaciółka Ultra Violet.  W tamtych czasach tzw. sztuka wysoka stała się zbyt ciężką w odbiorze głównie przez waleczną młodzież, która potrzebowała czegoś nowego i świeżego zwłaszcza na tle działań wojennych. Czegoś, co mogła w łatwy sposób przyswoić i niekoniecznie czegoś, co należało interpretować.

I tu rodzi się pytanie - jak to możliwe, że po takiej negatywnej recenzji ów undergroundowy film stał się komercyjny i był wyświetlany w kinie w centrum Manhattanu…? Odpowiedź jest prosta - ogromna POPULARNOŚĆ twórcy. Trudno jest bowiem oprzeć się obawie przed niechęcią społeczną, którą mogłaby wywołać krytyka 'kultowej jednostki'.

Jednym z pragnień Warhola było, żeby go natychmiast rozpoznawali. Chyba nikt nie zaprzeczy, że tak się stało i nietrudno rozpoznać obraz artysty albinosa pośród innych dzieł sztuki. James Dean, idol Andy'ego mówił: „Żyj szybko, umrzyj młodo, zostaw po sobie dobrze wyglądające zwłoki" - i to wszystko co na ten temat.

Tina

Wnętrze auli Politechniki Lwowskiej, zdj. autorki

TRÓJCA ŚWIĘTA

      Zgodnie z nauką Chrystusa, chęć poznania i wiedza, będące przejawem duchowej mocy człowieka, nie mają zarzewia na ziemi. Ich źródłem jest Trójca Święta, według słów Dantego „inspirująca wszystko". Na obrazie, w trójkąt wpisane są wizerunki: Boga-Ojca, Syna trzymającego w dłoni cierniową koronę - symbol męki ale i przynależnej ludzkiemu bytowi pracy i Ducha Świętego - źródła mądrości, mistrza nauk i zdobytej wiedzy. Duch Święty, młodzieniec z płonącym czołem - symbolem inspiracji i zdolności człowieka 

do świadomego myślenia i zdobywania wiedzy o świecie, wysyła przenikające Uniwersum promienie - anielskie dziecięce główki z gołębimi skrzydłami - natchnienie dla ludzkiego umysłu. 

WIARA, NADZIEJA I MIŁOŚĆ

      Centralną postacią obrazu jest Ludzki Geniusz, oświecony przez mądrość, wiedzę o sensie życia potrzebną do twórczej pracy. Ukazany został jako władca Ziemi, którą dźwiga i utrzymuje w równowadze siłą swych mięśni oraz mocą przekształcanego mądrością i działaniem ducha. Wzrok zwraca w kierunku dotykającej go dłonią Nadziei i Miłości -pobudzających kreatywność, wspierających i inspirujących, podczas gdy trochę przygnębiona, trzymająca się na uboczu Wiara, obejmuje go ciepłem swych promieni, gotowa w każdej chwili pospieszyć z pocieszeniem. Z

 lewej strony siedem diabelskich mocy czai się aby powstrzymać zwycięstwo Ludzkiego Geniuszu. To Arogancja, Niechlujność, Lenistwo, Złość, Chciwość i Skąpstwo, a poniżej, Zazdrość - upiększona, choć jej prawdziwa, wstrętna twarz odbija się w zwierciadle.

BOŻE NATCHNIENIE

      Starzec siedzący na brzegu niespokojnego oceanu symbolizuje umysłowy wysiłek człowieka, rozważającego fenomen natury i jego aspiracje do odkrywania tajemnic świata od czasów prehistorycznych. Plecami opiera się o sarkofag egipskiej mumii, jego uwagę przyciąga czaszka mamuta, w tle bieli się kamienna świątynia indyjska. Otacza go dzika, tajemnicza i niezbadana przyroda. Człowiek chce objąć umysłem, zrozumieć przeszłość, połączyć ją z przyszłością i zawrzeć to wszystko w sobie. W rozłożonej na kolanach księdze pełnej mądrości

 próbuje znaleźć nadprzyrodzoną, boską siłę sprawczą fenomenu istnienia, której upatruje w piśmie i w pochodzącym od Ducha Świętego natchnieniu - świetle trzymanej przez anioła pochodni oraz Ewangelii Św. Jana z bożym słowem prawdy „Na początku było Słowo, a Słowo było u Boga i Bogiem było Słowo".

WADY LUDZKOŚCI

Na tle rozświetlonej ulicy miasta z pysznymi pałacowymi murami, ukazano ludzkość nękaną przez instynkty i złe żądze, osłabiające sens i znaczenie nauki i prawdy, ponieważ upadek obyczajów i ubóstwo duchowe człowieka spowodowały, że zdobycze nauki służą jedynie posiadaniu i pomnażaniu bogactwa materialnego. Świat stał się targowiskiem próżności w osobach chciwego mężczyzny, który pełzając na kolanach, zachłannie zagarnia do worka rozsypane na ulicę pieniądze i siedzącej na jego plecach wyniosłej kobiety z symbolami bogactwa - rogami na głowie i 

złotym cielcem w dłoni. Na nią są zwrócone błagalne spojrzenia zarówno tych nieszczęsnych, jak i tych zazdrosnych i tych chciwych.

TRIUMF SZATANA

      Obraz triumfu Szatana jest rezultatem zastosowania myśli ludzkiej i wiedzy dla osobistych zamiarów zawłaszczenia świata, wzbogacenia się i dyktatury. Jego potęga zdominowała świat. Depcze zdrowy rozsądek, podsyca wzniecane ludzką ręką pożary i zagładę wszystkiego, co człowiek stworzył dla swego szczęścia i radości. Jako reprezentant ludzkości uosabiający nihilizm, głupotę i zanik wiary stoi nad zwłokami samobójcy, który wcześniej zamordował swoje dzieci. Triumfalnie trzyma nogę na jego głowie i wskazuje na zamglone słońce, symbol upadku i 

zaćmienia umysłu. Jednak oczywiste na pozór zwycięstwo Szatana nie jest ostateczne i decydujące, ponieważ matka pochylająca się w ruinach zniszczonego domostwa nad ciałem swego dziecka, wyczuła w nim ślad życia i jeszcze ma nadzieję ... . Triumf Diabła jest więc przedwczesny i jedynie chwilowy.

MATKA BOSKA POCIESZYCIELKA WIERZĄCYCH

      Słabe światło matczynej nadziei ukazane na poprzednim obrazie, przyniesie z czasem odrodzenie rodzaju ludzkiego właśnie poprzez kobietę. Dom i matka są źródłami postaw osobowościowych i społecznych, wskazują drogi prawdy. Siedząca na tronie miłosierdzia Dziewica Maryja, jest uosobieniem największych kobiecych cnót, pożądanych zarówno przez dobrych jak i niegodziwych, grzeszników i zasmuconych, którzy szukają w Niej schronienia i opieki. To zwycięstwo miłości w uczynkach 

człowieka. Na niebie błyszczy, podtrzymywana przez anioły cierniowa korona Chrystusa - symbol ludzkiego losu. U stóp Dziewicy złożył głowę Szatan, cień Zła.

POEZJA, MUZYKA I HISTORIA

      Odrodzenie miłosierdzia, moralności, miłości i innych cnót sprzyja rozwojowi nauki i sztuki. Sportretowane są tu, wokół skały na brzegu spienionego oceanu, trzy piękności inspirujące duszę człowieka - Poezja, Muzyka i Historia. Skrzydlata Poezja dotyka nieba jako źródła największego natchnienia. Z uwielbieniem przygląda się jej Muzyka, trącając struny swej czarodziejskiej harfy, ozdobionej główkami cherubina i łabędzia - symbolami śpiewu, czystości i daru niebios. Spod skały bije źródło, na płynący strumień patrzy bacznie, zapisując coś w księdze życia Historia, mając obok siebie sowę - symbol mądrości.

RZEŹBA, MALARSTWO I ARCHITEKTURA

      Obraz ukazuje przyszły rozwój sztuki. Rosnący pośrodku krzew wydaje kwiaty: lilii (z lewej strony), róży (w środku) i rododendrona (po prawej). Kwiaty te symbolizują Rzeźbę, Malarstwo i Architekturę. Pień krzewu pokryty jest kolcami, ale obejmuje go Ludzki Geniusz, rozmiłowany w sztuce, kochający piękno i pielęgnujący te kwiatowe alegorie uosobione przez piękności trzymające się za ręce na znak jedności. Wokół przedstawione są symbole sztuk: tęcza symbolizuje paletę malarską, kamienna bryła - trud rzeźbiarza, antyczny kapitel - wizję architekta, orzeł z wieńcem laurowym - nagrodę dla Ludzkiego Geniuszu.

WYNALAZEK KOLEI

      Z rozwojem nauk przyrodniczych, człowiek osiągnął sukces stosując nowe technologie. Zrozumiał prawa natury i wykorzystał je do własnych potrzeb. Na obrazie symbolizują to sylwetki chłopów uprawiających rolę, zabudowania fabryczne i płynąca rzeką parowa łódź. Centralne postaci przedstawiają wynalazek maszyny parowej i rozwój kolei. Kobieta personifikuje wodę, mężczyzna uosabia ogień. Ich wzajemne zmagania, woda i ogień działające na siebie dają początek parze wodnej. Zwinne, wesołe dziecko ciągnie wózek po szynach - to motyw siły nauki i postępu technicznego w schyłku XIX wieku.

WYNALAZEK TELEGRAFU

      Ekspansja źródeł energii i rozwój elektryczności stworzyły człowiekowi nowe możliwości, umożliwiając mu podbicie przestrzeni i opanowanie czasu. Obraz symbolizuje pierwszy transatlantycki telegraf łączący Europę z Ameryką. Kobieta z prawej strony uosabia Stary Świat - Europę, jadąc na byku (inkarnacji mitycznego boga Zeusa), kobieta z lewej personifikuje Amerykę, której symbolem jest bystry delfin wynurzający się ze spienionych fal oceanu. Kiedy piękne kobiety splatają swe dłonie, wyzwalają tym samym błysk elektryczności - bezpośrednie połączenie odległych kontynentów, w 

przeciwieństwie do targanej wiatrem i nękanej błyskawicami łodzi Kolumba wolno żeglującej przez ocean.

KANAŁ SUESKI

      Wola i rozum człowieka, zdobycze nauki i postęp techniczny mogą zmienić oblicze planety. Obraz pokazuje ideę połączenia Egiptu i Azji poprzez budowę Kanału Sueskiego. Postać z prawej strony jest personifikacją Azji, z lewej Egiptu. Ich złączone dłonie symbolizują wspólnotę interesów, związek ludzi i kontynentów. Perfidia i złośliwość, w skórze krokodyla, uchodzi w stronę pustyni. Potęga ludzkiego rozumu i twórczej pracy zyskują przewagę nad małością człowieka. Wschód słońca jest znakiem zwycięstwa.